Pazaryerinde Ödemeler Mağazaya Nasıl Aktarılır?
Pazaryerinde alıcının ödediği para mağazaya hangi aşamalardan geçerek ulaşır, hangi kesintiler düşülür ve satıcı hesabını nasıl takip etmeli, adım adım anlatıyoruz.
Pazaryerinde alıcı ödemeyi mağazaya değil, platforma yapar. Platform parayı sipariş tamamlanana kadar tutar, sonra kendi kesintilerini düşüp kalan tutarı mağazanın kayıtlı banka hesabına aktarır. Senin işin bu zinciri anlamak ve her aktarımı kendi kayıtlarınla eşleştirmek.
Para neden doğrudan sana gelmiyor
Alıcı, tanımadığı bir mağazaya güvenmek için bir aracıya ihtiyaç duyar. Pazaryeri bu aracıdır. Ödemeyi alır, ürünün gönderilmesini bekler, alıcı ürünü teslim aldıktan ve itiraz süreci kapandıktan sonra parayı serbest bırakır. Bu düzen alıcıyı korur ama seni de korur: ödeme baştan alınmış olduğu için “ürünü gönderdim, para gelmedi” derdi büyük ölçüde ortadan kalkar.
Bu yüzden satış yaptığın an ile paranın hesabına geçtiği an arasında doğal bir gecikme olur. Bu gecikmeyi nakit akışını planlarken hesaba katman gerekir. Stok alımını, kira ve fatura ödemelerini bu aradaki boşluğa göre ayarla.
Bir siparişin parası hangi aşamalardan geçer
Platformdan platforma ayrıntı değişse de genel işleyiş çoğu yerde benzerdir:
- Ödeme alınır: Alıcı kartla ya da başka bir yöntemle öder. Tutar platformun hesabında bekler.
- Sipariş hazırlanır ve gönderilir: Sen ürünü paketler, kargoya ya da kuryeye verirsin.
- Teslim gerçekleşir: Teslim kaydı sisteme düştüğünde sipariş bir sonraki aşamaya geçer.
- İade ve itiraz süresi beklenir: Mesafeli satışta alıcının 14 gün cayma hakkı vardır. Platformlar çoğu zaman bu süreyi ya da kendi belirledikleri bir süreyi bekler.
- Hakediş oluşur: Siparişin tutarından kesintiler düşülür, kalan tutar senin bakiyene yazılır.
- Aktarım yapılır: Biriken bakiye, platformun ödeme takvimine göre banka hesabına gönderilir.
Teslim kaydı geç düşerse bütün zincir gecikir. Bu yüzden siparişi zamanında göndermek ve takip numarasını doğru girmek, paranı erken almanın en kolay yoludur.
Hangi kesintiler düşülür
Hesabına gelen tutar, alıcının ödediği tutarla aynı olmaz. Satıştan önce sözleşmende hangi kalemlerin düşüleceğini mutlaka oku. Sık görülen kalemler şunlardır:
- Satış komisyonu: Kategoriye göre değişebilir.
- Kargo bedeli: Gönderimi platformun anlaşmalı firmasıyla yapıyorsan bu tutar hakedişten kesilebilir.
- Hizmet ya da işlem bedeli: Bazı platformlar sipariş başına sabit bir bedel alır.
- Kampanya katkısı: Platformun kampanyasına katıldıysan indirimin bir kısmı senden düşülebilir.
- İade ve ceza kalemleri: İade edilen ürünün tutarı, geç gönderim gibi durumlarda uygulanan kesintiler.
Bu kalemlerin oranlarını ve güncel tutarlarını yalnız platformun sözleşmesinden ve satıcı panelinden öğren. Vergi tarafında bu kesintilerin nasıl belgeleneceğini mali müşavirine sor.
Banka hesabı ve belgeler doğru olmalı
Aktarımlar yalnız mağaza adına kayıtlı hesaba yapılır. Şahıs şirketinde hesap şirket sahibinin adına, limited ya da anonim şirkette şirketin kendi adına olmalıdır. İsim uyuşmazlığı en sık görülen aktarım hatasıdır.
- IBAN numarasını panelde iki kez kontrol et, kopyala yapıştır yaparken boşluk kalmasın.
- Hesap sahibinin adı vergi levhasındaki adla aynı olsun.
- Banka değiştirdiğinde yeni hesabı panelde güncelle, eski hesabı hemen kapatma.
- Platformun istediği belgeleri eksiksiz yükle; eksik belgede aktarımlar bekletilebilir.
Mutabakatı alışkanlık haline getir
Her aktarımın arkasında birden çok sipariş vardır. Gelen tutarın hangi siparişlerden oluştuğunu anlamazsan, yanlış kesilen bir bedeli fark edemezsin. Bunun için basit bir düzen kur:
- Satıcı panelinden aktarım raporunu indir.
- Her siparişin satış tutarını, kesintilerini ve net hakedişini kendi tablona yaz.
- Bankaya gelen tutarla raporun toplamını karşılaştır.
- Fark varsa sipariş numarasıyla birlikte platform destek ekibine yaz.
Bu işi haftada bir yapmak, ay sonunda yüzlerce satırla boğuşmaktan çok daha kolaydır. Faturalarını da aynı tabloda tutarsan muhasebeciye verdiğin dosya da düzenli olur.
İade olursa hakedişe ne olur
Ürün iade edildiğinde alıcının parası geri ödenir. Hakediş henüz aktarılmadıysa o sipariş bakiyeden düşer. Aktarım yapılmışsa iade tutarı bir sonraki aktarımdan kesilir. Yani iade, geçmiş bir ayın kazancını bugünkü hesabından eksiltebilir. Bunu bilmeden tabloya bakan satıcı “neden eksik geldi” diye boşuna uğraşır.
İade edilen ürünü teslim aldığında hemen kontrol et. Kullanılmış ya da hasarlı geldiyse fotoğrafla ve platforma süresi içinde bildir. Kargo bedelinin kimden kesileceği de iade sebebine göre değişebilir; bunu da sözleşmeden öğren.
Nakit akışını aktarım takvimine göre kur
Yeni açılan mağazaların sık yaptığı hata, satış rakamını kasadaki para sanmaktır. Satış bugün olur, para günler sonra gelir. Arada stok yenilemen gerekirse sıkışırsın. Bu yüzden ilk aylarda küçük bir yedek tut, büyük stok alımını aktarım günlerinin hemen sonrasına planla. Kampanya dönemlerinde satış artar ama iade de artar; bekleyen hakedişin bir kısmı iadeyle geri dönebilir.
EskiTezgâh gibi pazaryerlerinde mağazalar kimlik ve vergi belgesiyle doğrulandıktan sonra satışa başlar; belgelerin baştan doğru olması ödeme tarafını da sorunsuz kılar. Mağaza açmayı düşünüyorsan satıcı kayıt sayfasından başvuru adımlarına bakabilirsin.