Lületaşı Takı Bakımı Nasıl Yapılır?

Lületaşı takının bakımı aslında basittir: suya, parfüme, kreme ve sert darbeye karşı koru, kuru ve yumuşak bir bezle sil, diğer takılardan ayrı bir kesede sakla. Lületaşı yumuşak ve gözenekli bir taş olduğu için çizilmeye ve leke tutmaya açıktır. Bu birkaç alışkanlık takını uzun yıllar ilk günkü gibi tutar.

Lületaşını farklı kılan ne?

Lületaşı, Eskişehir çevresinden çıkarılan, hafif ve açık renkli bir mineraldir. Ocaktan çıktığında nemlidir ve kolay oyulur; kuruduktan sonra sertleşir ama yine de birçok taşa göre yumuşak kalır. Ustalar onu bu yüzden ince işçilikle oyabilir. Aynı özellik, takının günlük kullanımda dikkat istemesine yol açar.

Taşın yüzeyi gözeneklidir. Bu gözenekler yağı, teri ve kozmetik ürünleri emer. Lületaşı pipolarda zamanla renk koyulaşmasının nedeni de budur. Takıda bu koyulaşma çoğu zaman istenmez, çünkü düzensiz lekeler bırakabilir.

Günlük kullanımda dikkat edilecekler

Takını takarken ve çıkarırken şu sırayı izle:

1. Önce kremini, parfümünü ve saç spreyini sür, birkaç dakika kurumasını bekle.
2. Takıyı en son tak. Böylece kozmetik ürünler doğrudan taşa değmez.
3. Gün sonunda takıyı ilk iş olarak çıkar, sonra makyajını temizle ya da yüzünü yıka.
4. Çıkardıktan sonra kuru, yumuşak bir bezle hafifçe sil ve yerine kaldır.

Lületaşı takıyla duş alma, havuza ya da denize girme, bulaşık yıkama. Su taşa işleyebilir, sabun ve deterjan yüzeydeki parlaklığı alabilir. Spor yaparken de çıkarmak iyi olur; ter, uzun vadede renk değişimine yol açar.

Temizlik nasıl yapılır?

Lületaşı takıyı temizlemek için kimyasal ürün kullanma. Gümüş parlatıcı, alkollü mendil, sirke ya da çamaşır suyu taşa zarar verir. Doğru yol şudur:

• Yüzeydeki tozu kuru, yumuşak ve tüy bırakmayan bir bezle al. Gözlük bezi bu iş için uygundur.
• Oymalı kısımlardaki tozu çok yumuşak kıllı bir fırçayla, bastırmadan temizle.
• Takıda gümüş ya da metal kısım varsa onu ayrı temizle ve parlatıcının taşa değmemesine dikkat et.
• Takıyı asla suya batırma, ultrasonik temizleyiciye koyma.

Belirgin bir leke ya da yüzeyde matlaşma varsa kendi başına zımparalamaya ya da cilalamaya kalkma. Lületaşı işleyen bir ustaya göstermek en güvenlisidir. Usta, yüzeyi taşa uygun yöntemle yeniden parlatabilir.

Saklama ve taşıma

Lületaşı takıyı diğer takılarla aynı kutuya atma. Metal zincirler, taşlı yüzükler ve sert kolyeler yumuşak yüzeyi çizer. Her parçayı kumaş bir keseye ya da içi yumuşak kaplı küçük bir kutuya koy.

Saklama yerini seçerken şunlara dikkat et:

• Doğrudan güneş almayan bir çekmece seç.
• Banyo gibi nemli yerlerde saklama.
• Kalorifer, soba ya da fırın yakınında bırakma; ani sıcaklık değişimi çatlağa yol açabilir.
• Seyahatte takıyı keseye sar ve bavulun sert eşyalardan uzak bir köşesine yerleştir.

Düşme ve darbe

Lületaşı hafiftir ama kırılgandır. Sert zemine düşen bir küpe ya da kolye ucu çatlayabilir ya da ince oymaları kırılabilir. Takıyı takıp çıkarırken bir yatağın ya da halının üzerinde durmak, kaza olsa bile hasarı azaltır.

Mevsime göre küçük ayarlar

Yaz aylarında ter ve güneş kremi taşa en çok zarar veren şeylerdir. Sıcak günlerde takıyı daha kısa süre takmak ya da kıyafetin üstünde kalan bir kolye tercih etmek iyi bir yoldur. Güneş kremini sürdüysen takıyı takmadan önce boynunu ve bileklerini bir peçeteyle hafifçe sil.

Kışın ise asıl risk sıcaklık farkıdır. Soğuk havadan gelip takıyı doğrudan sobanın ya da kaloriferin üstüne bırakmak taşı yorar. Takıyı oda sıcaklığında bir yerde bekletmek yeterlidir. Atkı ve kazak gibi yünlü giysilerin lifleri de oymalara takılabilir; takıyı çıkarırken bu liflere dikkat et ve çekiştirme.

Renk değişirse ne olur?

Uzun yıllar takılan bir lületaşı parça hafifçe koyulaşabilir ya da sarımsı bir ton alabilir. Bu, taşın doğasından gelen bir durumdur ve her zaman kusur sayılmaz. Bazı kişiler bu eskimiş görünümü sever. Rengin düzgün ve eşit dağılmasını istiyorsan takıyı her zaman aynı bezle silmek ve kozmetikten uzak tutmak en iyi yoldur.

Satın alırken bakım açısından neye bakmalı?

Bakımı kolay bir lületaşı takı seçmek de işin bir parçasıdır. Ürünün yüzeyinin düzgün ve pürüzsüz işlenmiş olmasına bak. İnce ve çıkıntılı oymalar daha zarif görünür ama darbeye daha açıktır. Günlük kullanacaksan daha yuvarlak hatlı ve sade parçalar daha uzun dayanır.

Metal aksamın sağlamlığını da kontrol et. Kanca, halka ve zincir bağlantısı gevşekse takı düşer ve taş kırılır. Satıcıya taşın gerçekten lületaşı olup olmadığını, hangi metalin kullanıldığını ve bakım önerisini sormaktan çekinme. Ürün sayfasından mağazaya doğrudan soru sorabilirsin.

Eskişehir'e özgü el işi takılara göz atmak istersen ürünler sayfasından lületaşı parçaları inceleyebilirsin.